Naar de hoofdinhoud
Streekziekenhuis Koningin Beatrix
Labgids

Alkalische fosfatase

Synoniem

AF

Afnamemateriaal

Lichtgroene heparine buis met gel 3 mL

Alternatief materiaal

Gele serum buis met gel 3.5 mL

Afnameconditie

-

Afname op prikpost mogelijk?

Ja

CITO mogelijk

Ja

Referentiewaarden

AF

Doorbelgrens huisarts

>500 U/L

Doorbelgrens specialist

>500 U/L

Bepalingsfrequentie

Dagelijks

Uitvoering door

Streekziekenhuis Koningin Beatrix

Certificering:

ISO15189_RvA_Testen_M020_CH.KCA.01

Tarief (klasse)

€ 0 – 5,00

Nabepaling binnen

7 dagen

Indicatie/Interpretatie

Aanvraagindicatie: leverfunctie, cholestase, osteoporose, botmetastase, lever metastase, Paget

Een verhoging van alkalische fosfatase betekent meestal dat de lever of botten beschadigd zijn. Vaak wordt de test GGT gebruikt om hier een onderscheid tussen te maken.

Bij een verhoging van alkalische fosfatase met een verhoging van GGT is over het algemeen sprake van een leverafwijking. In deze gevallen zijn soms ook andere levertesten zoals bilirubine, ASAT of ALAT verhoogd. Alkalische fosfatase is ook vaak verhoogd bij een blokkade van de galwegen (bijvoorbeeld door galstenen of een tumor). In dit geval zijn alkalische fosfatase, GGT en bilirubine meestal veel sterker verhoogd dan ALAT en ASAT.

Bij een verhoging van alkalische fosfatase zonder verhoging van GGT is over het algemeen sprake van een beschadiging van het bot. Dit kan voorkomen bij herstellende botbreuken of bij patiënten die kanker hebben met uitzaaiingen in de botten. Vaak zijn dan ook calcium en fosfaat verhoogd. Bij sommige botziekten (bijv ziekte van Paget, waarbij botten vergroot en vervormd zijn), of bij uitzaaiingen van kanker in de botten, is vaak alleen alkalische fosfatase verhoogd, soms tot wel 30x hoger dan normaal.

Storende factoren
  • Interferentie bij (sterk) lipemisch en hemolytisch materiaal
  • Veel geneesmiddelen geven door inductie AF verhoging
  • In 3e trimester van de zwangerschap stijgt AF tot 2x de bovengrens van normaal
  • Bij ondervoeding met Zn- en/of Mg-deficiënties kan een verlaagd AF worden gevonden
Bronvermelding

Streekziekenhuis Koningin Beatrix